TEKİL BAŞLAYIP ÇOĞUL BİTEN BİR CÜMLE

TEKİL BAŞLAYIP ÇOĞUL BİTEN BİR CÜMLE

Sudan, Afrika ülkelerinden biri, Mısır’ın güney komşusu dersek sanırım nerede olduğunu tahmin edebilirsiniz. Darfur denilen bölge de ülkenin başkenti Hartum’a bir hayli uzak, aşağı yukarı İzmir’le Diyarbakır arası kadar. İşte burada 2003 yılında avcılık ve tarımla geçinen yerel ve Arap kabileler arasında otlak ve su paylaşımından kaynaklandığı söylenen çatışma, hükümetin milis kuvvetlerinin de devreye girmesi ile büyüyor ve bir isyana dönüyor. Hükümetin milis kuvvetleri bu çatışmalar sırasında orantısız gücü ile acımasızca saldırıyor ve yüz binlerce insanı öldürüp, yaklaşık 2-3 milyon insanı da göç ettiriyor. Bu gün hala 1,5 milyon insanın yerleştirildikleri mülteci kamplarında yaşadıklarını düşünürsek çekilen ızdırabın büyüklüğünü kavrayabiliriz.

Görünümü ve boyutları düşünüldüğü zaman gerçek bir soykırım olan, bu acı hikayede son söz Sayın Büyüğüm tarafından söylendi ve “Ben Darfur’a gittim. Orada böyle bir soykırım tespiti biz yapamadık.” Dedi. Kuruluşu bile hatalı, tekil başlayıp çoğul biten bir cümle. Cümlenin kuruluşu olduğu gibi anlamı da yanlış ve yakışıksız. Belki burada bahse konu olan insanlık suçu ile soykırım aynı anlama gelmez, denmek istense de, ortalama vatandaşta bıraktığı izlenim “ortada bir suç yoktur” yargısıdır.

Oysa, önce Birleşmiş Milletler soruşturma heyeti söz konusu bölgede, harp suçlarının işlendiğini belirlemiş, ardından 4 mart 2009 tarihinde Uluslar arası Ceza Mahkemesi, Sayın Büyüğümün yapamadığı tespiti yaparak, Sudan Devlet Başkanı Ömer El Beşir hakkında, “Darfur’da insanlığa karşı suç işlediği için” uluslar arası bir tutuklama emri çıkartmıştır.

Öyleyse şu kabul edilmelidir ki, son sözü söyleyebilme hali, ancak o konuda otorite olduğu kabul edilenler için mümkündür. Ve burada otorite Uluslar arası Ceza Mahkemesidir, son sözü de söylemiştir. Dolayısıyla, hangi makamı işgal ederse etsin bir başkasının yaptığı saptamanın hiç bir hükmü yoktur.

Oysa ülkemizi yöneten büyüklerimizin olur olmaz, bilimsel ve yasal dayanaktan yoksun, sadece toplumun duyguları ve hislerini harekete geçiren, günlük çıkarlar için yapılmış bir çok tespiti vardır. Örneğin ulusumuzun gelecekte daha güçlü olabilmesi için 3 çocuk yapılması gerektiği önerisi gibi. Yani Hindistan’da, Çin’de olduğu gibi insanı köleleştiren, ardında milyonlarca aç ve sefil bırakan zalim bir ekonomik düzenle, emeği sömürülen insan topluluğunun omuzlarında, sözüm ona gelişmeyi hedeflemek ne kadar doğrudur. Veya bir başka örnek; şüphelilerin yargı kararları ile aklanıp, milletvekili hatta başbakan bile olabildiği bu ülkede gözaltına alınan şüphelilerin, yargı kararı falan beklemeden suçlu ilan edilmeleri yanlış değil midir? Kendini savcı, hakim, yargıç, mahkeme gibi gören bazı büyüklerimizin belki haklı çıktığı durumlar olmuştur ama şunu unutmamak gerekir ki, aynı konuda yüzlerce insan, farklı doğrulara ulaşmış olabilir, önemli olan yasal çerçevede görevli bir otoritenin, sistematik bir araştırma ve soruşturma sonucunda, gerçeğe ulaşması ve bir karara varmasıdır. Aynen Uluslar arası Ceza Mahkemesinin yaptığı gibi.

Ülkeyi yöneten büyüklerimizin, yasalarla görevlendirilmiş otoritelerden önce, kafalarındaki belki de ellerindeki, doğruluğu tartışılır emarelere inanıp kanaatini açıklaması, en azından o konuda son sözü söyleyecek makamlara karşı yapılmış bir saygısızlıktır. Kaldı ki, “Daha çok demokrasi” sloganları bizzat İçişleri Bakanı tarafından atılan bir ülkede bu zamansız tespitler, ardında bıraktığı izlere bakılınca zaman en azından yanlıştır.