Daha önce de bahsettiğim gibi liderleri güncel konularda bilgilendiren, onlara konu hakkında ayrıntılı ve doğru bilgi ulaştıran ve siyasi görüşleri doğrultusunda bu bilgiyi kullanmasını sağlayacak yönlendirmeyi yapan bir ekibinin olması doğaldır. Muhakkak ki Sayın Başbakan’ın da böyle bir ekibi vardır. Ve maalesef bu ekip, ya Sn. Başbakan’ı yanlış bilgilendiriyor, ya da özellikle kafa karıştıracak laflar etmesini sağlıyor. Bildiğiniz gibi Sn. Başbakan geçtiğimiz nisan ya da mayıs ayında yaptığı “İsmet İnönü’yü Hitler’e” benzetme ayıbını “Dersim’i CHP bombaladı” diyerek devam ettiriyor. Burada, her ne kadar "ceza yasaları karşısında devlet=iktidar" olsa da, AKP'nin sık sık yaşadığı gibi, "iktidarın" bazı konularda her zaman "devlet" olamayacağını anlatacak değilim. Fakat, Sn Başbakan ve ekibinin,1938 Dersim İsyanı ve “Seyit Rıza” ile 1925 Genc Hadisesi yani “Şeyh Said” İsyanını bilerek veya bilmeyerek karıştırdığından bahsetmek gerekir. Bu meselenin sadece bir yanı. Diğer yandan, bu ve benzeri suçlamaları yapanların “bir isyanla karşılaştıklarında nasıl davranacaklarını da” açıklamaları gerekmez mi? Bir isyanı bastırmanın eğer varsa “şefkat dolu” yöntemini biz de bilmek isteriz.
***
Örneğin Şeyh Said isyanını ele alalım; Şeyh Sait çok zengin, Kürt Teali Komitesi üyesi, “Para ve dini öğelerin gücünden” sonuna kadar yararlanmasını bilen, bölgede genellikle “devlete karşı tavırları” ile tanınan sıradışı biridir. 1921 de Kürt Teali Cemiyeti kapandıktan sonra, kayınbiraderi Cibranlı Albay Halit, Rêxistina Azadî adı verilen bölücü örgütü kurar. 1923’de devlet daha kuruluş aşamasında iken “fırsat bu fırsat deyip” Bitlis mebusu Koçzade Yusuf Ziya, Kürt ayaklanmasını örgütlemek ve hızlandırmak için Şeyh Said’i de bu yeni kurulan örgüte davet eder. Tabii bu çalışmalar çok geçmeden Hükümetin kulağına vardı. Şeyh Sait’e haber gönderip ifadesinin alınacağı duyuruldu fakat o ifade vermeye gitmeyip 27 Aralık günü Hınıs'tan ayrılıp Çapakçur'a doğru yola çıktı. 4 Ocak 1925 günü çok sayıda Kürt lider ile Kırkan köyünde bir toplantı yaptılar. Bu toplantıda Şeyh Said’in fetvası şuydu: "Bizler ve Türkleri bağlayan sadece din kalmıştı, Türk Hükümeti dini de kaldırdı ve artık bizi birbirimize bağlayan hiçbir şey kalmadı." Kısacası; isyan…
***
Şubat 1925 de Hasanan aşireti reisi Albay Halit Bey derhal Muş'u kuşattı. Hınıs'ı, Varto, Ergani ve Maden’i zaptetti. Şeyh Sait, “Kıyam Birlikleri” adını verdiği 7000 isyancı ile birlikte Kığı, Eğil üstüne yürüdü. Hani, Lice ve Piran'ı zaptederek 14 Şubat günü Darahini'yi tamamen ele geçirdi ve buraya Modan'lı Feqi Hesen'i vali olarak tayin etti. Darahini, Kürdistan'ın geçici başkenti ilan edildi. Toplanan vergiler ve tutsak alınanlar Darahini'ye gönderilmeye başlandı. Çapakçur da ele geçirildikten sonra, bütün Harput ele geçirildi. Kısa bir süre sonra da çevre aşiretlerden yardımcı kuvvetler alınarak derhal Diyarbakır (Amed) üstüne yüründü. Ve tabii dini öğelerle kutsanan "bu Kıyam birliklerinin fetih günleri" pek uzun sürmedi. 3 mart 1925’de TBMM’de kabul edilen “Takrir-i Sükun Kanununun” verdiği yetki ile hükümet gereğini yaptı. O yıllarda TKP'nin bile bu büyük isyanın arkasında İngiliz parmağı olduğu tespitini yaptığını ve Şeyh Sait isyanına karşı Kemalist rejimi desteklediğini de hatırlatmak gerekir.
***
Uzatmayalım…Durum budur. Yıl 1925 Mustafa Kemal ATATÜRK Cumhurbaşkanı ve İsmet İnönü Başbakandır… İşte “1925 deki hükümetin” suçlandığı, Sn. Başbakan’ın miting meydanlarında ağzına sakız ettiği olay budur. Acı olan, o şartlarda bile TBMM’nin verdiği bir yetki ile hareket edildiği halde bu gün kendine siyasetçi diyenlerin, basit çıkarları uğruna “85 yıl önce yaşanmış bir olayı” polemik konusu yapabilmesidir. O günkü şartları bir kenara bırakalım. Bu gün, devletin başına böyle bir olay gelse Devletin başındakiler acaba ne yapardı? Verir kurtulur muydu? Yoksa Sn. Başbakanın “şehit ailelerini” kabulünde söylediği “Tek bayrak, tek millet, tek vatan, tek devlet anlayışı” kocaman bir yalan mıdır? Bakalım… Kuşkusuz, tarih bir gün hükmünü, bu iktidar için de verecektir.

