ÖZLEMSİZ, KANAATKAR ve “MUTLUYUZ”

ÖZLEMSİZ, KANAATKAR ve “MUTLUYUZ”

Türkiye İstatistik Kurumunun yayınladığı “Yaşam memnuniyeti anketi” sonuçlarına bakınca ülkem insanının, %57 sinin mutlu, %31 inin orta mutlu kalanının ise mutsuz olduğunu duyunca şaşırmadım desem yalan olur. Hele, hele elde edilen verilerden, “okur yazarlık oranı arttıkça, yaşam memnuniyeti de artıyor” tespitinin yapılmış olması, ya deneklerin, ya da anketörlerin bilinçli seçiminden kaynaklandığını çağrıştırıyor olsa da, “İnanmak istiyorum!” demezsem yalan olur. Yoksa biz, hakikaten mutlu bir toplum muyuz?

***

Ne tuhaftır ki insan, bazen bildiği, hissettiği bir duyguyu anlatmakta zorluk çekiyorsa da "mutluluk" kelimesinin, “Bütün özlemlere eksiksiz ve sürekli olarak ulaşılmaktan duyulan kıvanç durumunu”, “bilinci dolduran tam bir doygunluk durumunu” ve de “istek ve eğilimlerin tam bir uyumu ve doygunluğu” cümleleri ile ifade edildiğini öğrenince, bu “mutluluk” tanımlamalarının, bizim gibi sıradan insanların yaşadığı “mutluluklarla” hiç mi hiç, alakası olmadığını fark ediyor. Çünkü bizim insanımızın özlemleri ve hasretleri o kadar çoktur ki, “bütün özlemlere eksiksiz ve sürekli ulaşılabilme” olayı bizi aşar. Kısacası, bizim mutluluklarımız hem “verilenlerle sınırlı” hem de “süre kısıtlı”dır.

***

Öyleyse “gelip geçici” olan bu hali, daha çok yaşamayı arzu edebileceğimizi düşünerek, mutlu olmanın çarelerini araştırmaya başladım. Enteresandır, cevaba çok çabuk ulaştım. Her ne kadar mutluluğun tarifi zor olsa da, nasıl mutlu olunacağı konusunda, neredeyse dünyanın kabul ettiği, kesin bir tespit var. “Cehalet sürekli mutluluğun yegane kaynağıdır.” Ve bu tespitin, mutlu olmanın en kolay yolu olduğunun kabulü, pek de zor olmasa gerek. Dikkat edin, burada kastedilen “okur-yazar” olmamak değil, “cehalet” yani “bilgisizlik”. Sadece bildikleri ile yetinen, çevresine bakmayan, sadece kendi hayatlarını idame ettirme güdüsüne sahip insanların, “ihtiyaçları sınırlı, mutlulukları ise sınırsızdır.”

***

Düşünün, yaşamı tasavvuf felsefesinin hikayeleri ile yönlendirilmiş “bir lokma, bir hırka”, anlayışı ile yoğrulmuş insanların mutlu olmaması için bir sebep var mıdır? Onların çocukları bile “rızkları” ile doğar. İtikatları bu olunca elbette “gelecek” diye bir kaygıları da yoktur. İşte bu nedenledir ki, bizim ülkemizde yapılan kamuoyu yoklamalarında “Mutlu musunuz? Sorusunun cevabı; daima “evet”tir. Azla yetinmeye, derme çatma kulübelerde oturmaya, sadaka-fitre ile geçinmeye alıştırılmışlardır. Akşam oldu mu “duru suya bayat ekmeği”, tirit niyetine yiyip, yapılan haksızlıklara da, onların haklarını savunan insanların acı çekmesine göz yumarlar. Ve sahip oldukları, “olmayan düzenlerini” bozanlardan nefret ederler. Bugün ağlayıp, ağıtlar yaktıkları delikanlılarımızı asanlara, işkence edenlere, zalimlere, duygu sömürücülerine dün olduğu gibi bu gün de göz yumarlar ama “halkım mutludur”. Gelgelelim bu cahil mutluluğudur. Özlemsiz, kanaatkar ve süre kısıtlı. Doyasıya tadamadan…

KAZA KADER DEĞİLDİR

KAZA KADER DEĞİLDİR

“Üzüntümüz milletçe büyük. Ama bu yörenin insanları aslında bu tür olaylara alışık. Zonguldak bölgesinde bu tür olayları yıllardır yaşadık. Ben de daha önce bu ocaklara indim. 2000 metrede kardeşlerimin nasıl çalıştığını gördüm. Bu mesleğin kaderinde maalesef bu var. Bu mesleğe giren kardeşlerim bunu bilerek giriyorlar...” Yaklaşık bir yıl içinde doksana yakın “canımızı” kaybettiğimiz maden kazalarının sonuncusunun ardından Tayyip Bey’in duyunca “kerhen” söylediğini zannettiğim, taziye konuşması maalesef bu. O sırada, yerin 500 metre altında can veren 30 delikanlının naaşına henüz ulaşılamamıştı bile. “Ölüm sizin kaderiniz, yapacak bir şey yok” demek hem de, “bir gerçeği ifade ediyor” izlenimi vererek, vatandaşı kaderci bir anlayışın uşağı yapmaya kalkışmak, yanlıştır. Adama “Kardeşim Avrupa ülkelerinde niye bu kadar sık kaza olmuyor?” diye sorarlar.

***

Kaldı ki, bu tür kazaların “insanoğlunun kaderi” falan olmadığı da ortadadır. Örneğin,bir zamanlar uzun yol kaptanlarının kaderi de ikide bir kaza yapmaktan geçiyordu. Bu gün istatistikler “bölünmüş yolların” her ne kadar kazaları bitirememişse de azalttığını işaret etmektedir. Bu aynı zamanda, yolların yüksek standartta otoyol olması ile kazaların minimuma ineceğinin de bir belirtisidir. Demek ki, kazalar tamamen önlenemese de tahammül edilebilir sınırlara çekilebiliyor. Bir yıl içinde yaklaşık 90 cana mal olan 3 grizu patlaması olacağına daha az olsa fena mı olurdu? Maden ocaklarına "maliyetin yükseleceğine" falan bakmayıp yatırım yapılsaydı, kederli bakışlarla sulandırılmış kader, kısmet hikayeleri ile vatandaşı uyutma derdine düşülmezdi.

***

Maden Mühendisleri Odasının basın açıklaması ortadadır. “Kazalar incelendiğinde, madenin özelliklerine uygun olan işletme yöntemlerinin seçilmediği ve yeraltı madenciliğinde güvenli bir çalışma ortamının yaratılmasında olmazsa olmaz unsurlar olan havalandırma, tahkimat ve nakliyat projelerinden birinin veya birkaçının eksik ya da hatalı yapıldığı gözlenmektedir.” Demektedir. Meali, madenlerin eşe dosta peşkeş çekildiği, maliyeti düşürmek için de yeterli yatırımların yapılmadığıdır. Öyleyse maden işçisi alırken ince eleyip sık dokuyanların, en bilgili, güçlü kuvvetli gençlerimizi yer altına gönderirken, alınmayan insani önlemler yüzünden muhtemel bir kaza sonucu ölümü, “onların kaderi” ilan etmek, “sektördeki iş kazalarını azaltamamanın” ayıbını örter mi?

***

Sorun tespit edilebiliyorsa çözümü uzakta değildir. Ve çözümün elbette bir maliyeti vardır. Oysa bedavaya, halka seçim rüşveti olarak bedava kömür dağıtırsan, kömürü de bir şekilde bedavaya getireceksin demektir ki, sonuç olarak işte böyle ilkel yöntemlerle, kölelerin çalıştırıldığı madenler ortaya çıkar. Ve maliyetini bedavaya getirdiğini zannettiğin kömür çok ülkeye pahalıya mal olur.

ALMA MAZLUMUN AHINI

ALMA MAZLUMUN AHINI

Bir Yörük ailesinde dede sekarette yatıyor. Ha öldü ha ölecek. Tam da yaylaya çıkma vakti. Aile biraz ağırdan alsa da, “goca” nasıl olsa bugün yarın ölür diye atlar, develer çoktan yüklenmiş hazırlanmış. Gelgelelim “goca”nın ne dünyadan göçtüğü var ne de hayvan sırtında yaylaya taşınabilecek durumu. Herkes dört gözle adeta ölmesini bekliyor. Ölsün, ölsün ki bir an önce yaylaya çıkalım. Her yıl dört gözle beklediğimiz hasretini çektiğimiz dağlara yaylalarımıza kavuşalım. Goca durumunun farkında, o da “yaylaya göçün” heyecanını, hasretini ve ivediliğini hissediyor olmalı ki, yavaş yavaş gözlerini açıyor başında bekleyen oğluna zar zor fısıldıyor “Gömün beni.”… “Yörüğün ölümü bu kadar olur.”
***
Gocanın oğlanlar ne yaptı bilmiyorum da, amaca ulaşmak için her şey mübah mıdır? Tayyip Bey, ''Eşlerine ihanet edenleri biz hiç bir zaman bu toplumun içinde kalkıp da mağdur olarak göremeyiz, mağdur olarak da kimseye gösteremeyiz, böyle bir gayretin içinde olamayız'' derken, silahını atmış, teslim olmuş bir askeri alnından vurmuş olmuyor mu? Dahası da var, Bayındır’da yaptığı konuşmada kaset skandalıyla ilgili olarak, yine Baykal’ı kastederek “Parlamentoya gelip gittiği yok. Biz orada anayasa ile uğraşırken o başka yerlerdeydi” demesi, hangi insani değerlere tutturulabilir ki?Son derece yakışıksız olan bu tür monologlar, miting meydanlarını adeta “gıybet meydanlarına” döndürmüştür.
***
Sayın Başbakan “Zaten Anayasa Mahkemesi, biliyorsunuz ismi de CHP anlayışıyla adeta değişmiş duruma getirildi. Yani öyle bir hale getirildi ki Anayasa Mahkemesi ana muhalefet açısından, ben öyle diyorum, ana muhalefet Mahkemesi haline getirdi CHP orayı” diyerek, Başbakanı olduğu Türkiye Cumhuriyetinin en saygın kurumunun yani Anayasa Mahkemesinin bile taraflı olduğunu ima edecek kadar yüksek bir “tekebbür” içindedir.... Artık “birey”miş, “kurum”muş hiçbir önemi kalmadı. Her gün, belli kurumlara ya da muhalefetin eski liderine yeni bir karalama, aşağılama, hakaret sıradanlaştı. Hem de toplumun bir kısmının da olsa, değer verdiğini, inandığını güvendiğini bildiği halde.
***
Oysa yükselmek için başkalarının cesetlerini çiğnemek bizim geleneklerimize terstir... Bizim insan hak ve özgürlüklerinden, demokrasiden anlayışımız, ölümünün eşiğindeki Yörük “goca”sının, ölüm anlayışından farklı olmalıdır. İşimize geldiği kadar “demokrat”, işimize geldiği kadar “ insan hak ve özgürlüklerine saygılı” olmak diye bir durum yoktur. Kaldı ki, mazlumun ahını almamak lazım …

KADINA ŞİDDET ve TOPLUMSAL AHLAK

KADINA ŞİDDET ve TOPLUMSAL AHLAK

Ülkemizde zaten ender rastlanan kadın milletvekillerinden birinin özel yaşantısına “destursuz” girilip, derhal suçlandığını, “sükut ikrardan sayılır” denilip, hayatının “fil girmiş zücaciye dükkanına” çevrildiğini, görünce, özellikle kadınlarımıza daha büyük haksızlık yaptığımızı düşünmeye başladım. Çünkü toplumumuzda erkeklerin sosyal hayatına toplumsal toleransın çok fazla olduğunu görmek için gözlerimizin bile olmasına gerek yok. Kendiliğinden, bilerek isteyerek ve belki de planlayarak istifa eden 72 yaşındaki Baykal’ın evinin önünde kendini açlığa mahkum eden “CHP’nin mecalsiz gençlerinin”, karın gurultuları bile bize bunu anlatıyor.

***

Ülkemizde 2008 yılına kadar, bırakın “toplumda kadına yönelik şiddeti”, “kadına aile içi şiddetin” bile enine boyuna araştırıldığını gösteren doğru düzgün bir veri, neredeyse yoktur. Düşünebiliyor musunuz, ancak 2008 de hayata geçirilen bir proje ile Türkiye genelinde kadına yönelik aile içi şiddetin yaygınlığı, türleri, nedenleri ve sonuçları hakkında ayrıntılı bilgi edinilebilmiştir…Konuya verilen önemin de teyit edeceği gibi, elde edilen verilerle ulaşılan “gerçekler” korkunçtur.

***

Araştırma, en az bir kez evlenmiş kadınların %26 ile %57’sinin, eşi veya birlikte olduğu kişi tarafından fiziksel veya cinsel şiddete maruz bırakıldığını göstermektedir.. Şiddet yaşayan her 4 kadından biri “yaralandıklarını” ifade etmişlerdir. Ayrıca şiddet gören kadınların sağlık durumlarının şiddet görmeyenlere göre iki kat daha kötüdür, üç kat daha fazla oranda intiharı düşünmüşler ve dört kat daha fazla oranda intihara teşebbüs ettikleri ortaya çıkmıştır. Her 10 kadından biri, “gebeliği süresince de dayak yediğini” ifade etmiştir. Şiddet yaşayan kadınların neredeyse yarısı görüşme yapılmadan önce hiç kimseye yaşadıklarını anlatmamıştır… Kadına şiddet de “toplumsal ahlak” kavramının önemli bir kriteri olduğuna göre, durum ortadadır.

***

Kısacası Baykal’a isnat edilen suçlamada adı bile geçmeyen Anayasanın 20 ve 21. maddeleri “Kadına şiddet” söz konusu oldu mu, devreye giriyor. “Özel hayatın ve aile hayatının gizliliğine dokunulamaz.” ve “Kimsenin konutuna dokunulamaz”. Öyleyse, aile içi problemlere biz karışamayız, denilerek “Kadına şiddet” duymamazlıktan geliniyor… Maalesef durum budur ve yukarıdaki verilerin “ahlak kavramına” tutunacağı bir yeri olmadığı gibi bu durumda, Anayasa ile halkına verdiği güvenceleri yerine getirmeyen, ya da işine geldiği gibi yorumlayan devletin, yöneticilerinin de “fikir beyan etmeye” hakları yoktur.

KIRILMAZ GÖNLÜMÜN ZİNCİRLERİ

KIRILMAZ GÖNLÜMÜN ZİNCİRLERİ

“Dizilir ard arda kelimeler

Bir sevda şiiri olur, dökülür dilimden

Öyle bir zaman

Ve öyle bir aşk ki;

Başka bir şey gelmez elimden...”

Her sabah; seni görürsem uyanırım

Ben seni, ayak seslerinden tanırım.

Sen, kapıdan girince gelir

Yaşantıma bahar,

Ve bir kıvılcım çakar,

Yaşam kaldığı yerden başlar.

Bir yavuklu türküsü

Bir sevda masalı

Bir aşk şiiridir bu.

Güneşin doğuşu

Güllerin açışı

Ve bir bahar sabahıdır bu.

Kırılmaz gönlümün zincirleri

Seni görmezsem eğer,

Tomurcukta kalır sevdalarım

Açamaz, solar gider…

mmetelik