Daha
önce de söylemiştik; günümüzün “Osmanlı” sevdalısı “hayalperest” politikacıları hayallerini gerçekleştirebilmek için
maalesef “kendi evladının” kanını emme
yani emeğini sömürme yolunu seçmiştir. Ve elbette “taşeronlaşma” emeğin değerini düşürmenin en kestirme yoludur ki; bu
yolu en çok kullanan kurumlardan biri de TOKİ’dir. Buradaki amacımız kurumu
kötülemek falan değildir. Sektördeki büyük bir açığı kapatmıştır ve yararlı
işler yapmaktadır. Ancak son yıllarda hemen tüm kamu kurumlarında olduğu gibi
sistemin hedeflenen bir kâr amacının olması Toplu Konut İdaresinin “sosyal devlet” anlayışına katkısını
beklentimizin çok altında bırakmaktadır. Kaldı ki, bu kurumun adeta “yandaşa köşeyi döndürme aracı” olarak
hayata geçirildiğini düşündüren pek çok emare de vardır. Özellikle de TOKİ’nin
belediyeler üzerindeki etkisi, şehrin içinde veya yakınındaki “yeşil alan, dere yatağı gibi” gibi
imara kapalı alanların ele geçirilmesi, alınıp satılması, ardından imara
açılması bu emarelerdendir.
***
Biz
de “Bal tutan parmağını yalar” der
geçerdik de, bu ülkede insanın bazen isyan edesi geliyor. Herhalde 2008 yılıydı.
Ayamama deresi taşmış, sadece İkitelli’de dere yatağına yapılan TIR garajında, 10
kişi hayatını kaybetmişti. O zamanlar TOKİ’nin inşa etmediği TIR garajının dere
yatağına yapılmış olmasını eleştiren Usta; “Derenin
intikamı acı olur” demişti… Hem de; ileride yolları HES’lerle kesilen o güzelim derelerin öcünü nasıl alacağını hiç
düşünmeden… Ve aradan geçen bunca yıla rağmen hala “dereler öç almaya” devam ediyor. İşte o günden bu yana kulağının
üzerine yatıp uyuyanlardan bir olan Samsun Belediyesi… TMMOB Şehir Plancıları
Odası, TOKİ konutlarında 5 (toplamda 12) kurban verdiğimiz son sel felaketiyle ilgili
raporunda: Yatağı değiştirilen derenin
zorlama yeni güzergâhı felaket getirdi! Suçlu ve sorumlu doğa değil, DSİ,
SASKİ, TOKİ, Samsun Büyükşehir ve Canik Belediyesi. Dedi. Aslında ne olup bittiğini anlamak için rapora
vs. de gerek yok. Çünkü bu tür her netameli işin ardında girişimcinin fahiş kâr
amacı ve onun yarattığı taşeronlaşma yatar…
***
Basit
düşünelim. Boş verelim dere yataklarının nasıl alınıp satıldığını, nasıl imara
açıldığını… Elbette buralara da güvenli konutlar yapılabilir. Ama nasıl? En ileri ve pahalı mühendislik tekniklerini
kullanarak. Oysa TOKİ de inşaatı en ucuza yapacak olan yüklenici firmaya, onlar
daha başka firmalara onlar da en ucuza duvar örecek duvarcıya, kalıpçıya,
demirciye vs. yani işi taşerona ihale eder ve olay biter... Arada bir TOKİ
mühendisi işi denetler ama nereye kadar? Yüklenici firmanın batmasına bile
sebep olabilecek yani aleyhine gelişen denetimler genellikle, mühendisin iş
akdinin feshi ile sonlanır.
***
Kaldı
ki, denetim tam olsa ne yazar? Bir kere
herkes bilir ki, Karadeniz Bölgesi gibi arsa sıkıntısı olan yerlerde ve kent
dönüşüm projelerinde, TOKİ dere yataklarını çok sık kullanmaktadır. Çünkü
buralar şehrin merkezinde ya da çok yakınında boş kalan değerli alanlardır.
Normalde buralar imara kapalı yerlerdir. Buralara konut yapmak için gereken
yasal prosedürü tamamlasan bile şehrin altyapısı ile aradaki 5-6 metrelik kot
farkı dikkate alman gerekir. Böyle olunca da daha ilk adımda, maliyeti
katlayacak bir alt yapı problemi ile yüz yüze kalınır, demektir. Göz yumarsan
da sonu; her yağmurda suyla dolan alt geçitlere döner. Dolgu yaparak kot farkı
kaldırılsa bile, bir sel, bir taşkın halinde “dere
öcünü” alacak demektir… Son yaşadığımız facialar da gösteriyor ki, siyasilerin
komik vaatleri ve girişimcinin baştan savma çözümleri ile bu kayıpları
önleyemeyiz…
Çözüm; doğaya ve emeğe
saygıdadır.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder